Inuussutissarsiummik ilinniarfiit amerlanersaat aallartiffigineqarsinnaapput taamaallaat ilinniarnermi suliffimmik misiliiffissamik nassaarsimasunit. Taamaattumik inuussutissarsiummik ilinnialersut amerlassusaanut ilinniarluni suliffissat apeqqutaasorujussuupput. Ilinniartunut inissat pillugit kisitsisitigut paasissutissat inuussutissarsiornermik ilinniarfinnut kisitsisitigut paasissutissat saniatigut paasissutissiineruvoq. Kisitsisitigut paasissutissani suliffeqarfiit suliaqarfiini ilinniartut agguataarsimaneri aamma takuneqarsinnaavoq.
Ilinniagaqarnersiuteqartitsivimmit ilinniartunut tapit tunngavigalugit kisitsisitigut paasissutissat suliarineqarput. Ilinniartumut ataatsimut qaammammut ataasiarluni suliffeqarfiit tapisisarput. Aningaasaqarnermut inatsimmut ilanngunneqartarput ilinniartunut tapisiat qanoq annertugitinissaat (takuuk konto pingaarneq 40.02.06, Ilinniarnermi tapiissutit meeqqanullu tapit) ilinniarfiit suuneri ukiullu ilinniarfiusut apeqqutaallutik tapit assigiinneq ajorput.
Ilinniartut INUILI-mi KTI-milu sungiusarlutik suliffissarsisinnaanngikkunik ilinniarfimmiiutigalutik sungiusarsinnaapput. Ilinniartut ilinniarfimmiiutigalutik sungiusartut allaaserisami uani ilaanngillat.
Ilinniartunut tapisiat tunngavigalugit ilinniartunut inissat qaammatikkaarlugit naatsorsorneqartarput. Ukiup ingerlanerani kukkusumik ilinniartunut tapisisut aamma ilinniartunut tapisinngitsoortut ukiup tulliani marsimi iluarsineqartarput.
Kalaallit Nunaanni suliffeqarfiit Det Centrale Virksomhedsregisterimi (CVR) 1. januar 2018-miit nalunaarsugaapput. Suliffeqarfiit sunik suliaqarneri tassani allaqqapput branchelersueriaaseq nutartigaq DB07 atorlugu. Siornatigut Kalaallit Nunaanni Inuussutissarsiummik Ingerlataqartunik Nalunaarsuiffik (IIN) atorlugu suliffeqarfiit sunik suliaqarnerinut immikkoortiterneqarput, branchelersueriaasitoqaq GB2000-mik taaneqartartoq atorlugu. Branchinut tunngassuteqartut saqqummersitami uani kingumoortumik iluarsaanneqarput. Ilinniarnermut atatillugu sulinermut atassuserniarlugu ilinniartunut tapisiat pillugit paasissutissat ilinniagaqarnersiuteqartitsivimmit paasissutissanut taputartuullugit suliarineqarput,
Ilinniartut pilluigit naatsorsuutit qaammatikkaarlugit, suliarineqarput suliffeqarfiit suliaqarfiinut, ilinniarfinnut (ISCED Fields of Education 2013) aamma distriktinut (kommuniusimasunut) immikkoortillugit. Tabelit tamarmik suiaassutsinik aamma ukioqqortussutsinik immikkoortitsiviusinnaapput.
Saqqummersitsinermi kingullermi 2016-imiit ullumikkumut suliffeqarnermut, suliffissaaleqinermut sulisorineqarsinnaasunullu kisitsisit suliarineqarneri nutarsarneqarput. Tamatumalu kinguneraa suliffeqarnermut kisitsisit siuliani saqqummiunneqartarsimasunit annertunerulernerat, taamatullu suliffissaaleqisut amerlassusaasa kiisalu innuttaasut sulisinnaasunut ilaanngitsut amerlassusaasa annikinnerulernerat.
Siornatigut saqqummersinneqarsimasunit periaatsimi allannguutit pingaarnerit tassaapput:
Ernereernerup kingorna sulinngiffeqartut, suliffilinnut ilaasimasut massakkut suliffilittut naatsorsorneqarput. Allannguummi matumani International Labour Organization-imit (ILO) innersuussutigineqartunut naapertorlugit suliffeqarnermi pissutsinut kisitsisitigut paasissutissat suliarineqarput.
Ukiup ataatsip ingerlanerani isertitat annerpaartaat namminerisamik suliffeqarfimmit isertitaasimappata, suliffeqafiup inuussutissarsiornermi suliaqarfiani pingaarnertut suliffeqarneq naatsorsorneqarpoq. Allannguummi matumani piffiit tunisiffiusimanngitsut imaluunniit inuussutissarsiornermi suliaqarfinni allani ilassutitut isertitaqangaatsiarsimaneq pingaarnertut suliffimmut sunniuteqanngillat, ukiumut isertitat aalisarnermi imaluunniit savaateqarnermi namminerisamik suliffeqarfimminngaanneersuuppata.
Naatsorsueqqissaartarfik pisortat akissarsialeriviannit nalunaarsuutinik nutaanik, sulisitsisullu Akileraartarnermut Aqutsisoqarfimmut nalunaarusiaannik paasissutissanik sukumiinerusunik imalinnik aallersinnaalerpoq. Nalunaarsuutinik pitsaanerusunik aallersinnaaneq pisortani atorfeqarnermi akissarsiat pisortanit isertitaniit qularnannginnerusumik immikkoortinneqarsinnaalernerannik isumaqarpoq. Allannguutillu kinguneraa qaammammi ataatsimi piffissap affaanit sivikinnerusumik sulillutik atorfeqarsimasut suliffilinnut ilanngunneqarnerini pisortani suliffillit annertunerulernerat.
Kisitsisitigut paasissutissanut ilinniartut suliffeqarfii ilinniartumut tapisisartut taamaallaat ilanngunneqarput. Inuussutissarsiummik ilinniartut ilinniarnermi suliffigisaat kisimik ilinniartunut tapisisarput. Taamaattoqarnera pissutaalluni ilinniartut uku kisitsisitigut paasissutissanut ilaanngillat:
• Ilinniartut inersimasut
• Ilinniartut ilinniagaqarnermusisartut, ass. inulerinermik suliaqartut, ulluunerani neqeroorutini ikiortit aamma peqqissaannermik ikiortit
• Ilinniartut ilinniarfimmi suliffimmik misiliisut
• Ilinniaqqittut suliffimmik misiliisut, ass. Akademimik ilinniagallit